Ένα διαφορετικό κείμενο για της 28η …

Την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου θα μπορούσαμε να την αναλύσουμε βάσει ποικίλων οπτικών, όπως εκείνη της εθνοκεντρικής ιστορίας, της πατριωτικής λογικής, της διεθνιστικής σκοπιάς των αγωνιζόμενων λαών της Ευρώπης και πολλές άλλες. Εμείς επιλέγουμε να μιλήσουμε υπό ένα διαφορετικό πρίσμα, εκείνο της πολιτικής ιστορίας, προφανώς βάσει και των δικών μας τοποθετήσεων για τη χειραφετησιακή λογική από την οποία θα πρέπει να διέπεται η κοινωνική κίνηση.

Με αφορμή, λοιπόν, την επέτειο της 28ης θα θέλαμε να μιλήσουμε για τα παρτιζάνικα τμήματα, ή αλλιώς το αντάρτικο, που αναπτύχθηκαν σε πολλές χώρες της Ευρώπης κατά την περίοδο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Τα παρτιζάνικα τμήματα που αναπτύχθηκαν μπορούν να θεωρηθούν ένα είδος εισόδου των μαζών στην κεντρική πολιτική σκηνή. Το γεγονός ότι όλες και όλοι πια μπορούσαν να έχουν το «δικαίωμα» στο ένοπλο και τη δημιουργία ενός άλλου σχεδιασμού από αυτό του κυρίαρχου εθνικού στρατού αποτελεί αρχικά, ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά που διαφοροποιεί τον Α’ από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Συνάμα, συστήνει διαφοροποίηση και ως προς το σκοπό, καθώς πολλά από τα αντάρτικα τμήματα δεν περιορίστηκαν απλά στην ανάσχεση των δυνάμεων του Άξονα, αλλά και στη δημιουργία κοινοτήτων με χαρακτηριστικά δημοκρατίας, αυτοδιαχείρισης, άρσης διάκρισης μεταξύ ανδρών και γυναικών. Χαρακτηριρτικά παραδείγματα αποτελούν η Ιταλία, η τότε Σερβία και σαφώς η Ελλάδα.

Επρόκειτο, δηλαδή, για μία κίνηση των πολιτών των κατεχόμενων χωρών που δεν αντιτίθετο μόνο στη «νέα τάξη πραγμάτων» του Γ’ Ράιχ, αλλά στο σύνολο της έως τότε τάξης πραγμάτων που είχαν δημιουργήσει τα καθεστώτα του Μεσοπολέμου. Οι πολίτες, λοιπόν, εισέρχονται στην κεντρική πολιτική σκηνή με δικό τους σχεδιασμό πολεμικών επιχειρίσεων, τη δική τους εσωτερική κοινοτική λειτουργία, που σε πολλές περιπτώσεις έφτανε και στο σημείο διαφοροποίησης από την κεντρική διοίκηση ακόμη και στον τομέα της παιδείας, τις δικές τους οριοθετημένες περιοχές άσκησης μίας διαφορετικής πολιτικής που σε κάποια σημεία μπορούμε να βρούμε χειραφετησιακές νησίδες.

Σε ό,τι αφορά την ελληνική περίπτωση το αντάρτικο, το οποίο έμεινε στην ιστορία κυρίως με τη φράση «Εθνική Αντίσταση» χαρακτηρίστηκε από δύο πολιτικές τοποθετήσεις· αφ’ενός από εκείνη του ΕΑΜ και αφ’ετέρου από εκείνη του ΕΔΕΣ. Οι σαφείς ιδεολογικοπολιτικές διαφορές, καθώς η πρώτη σχετιζόταν κυρίως με τις δυνάμεις του ΚΚΕ, ενώ η δεύτερη με το πρόσωπο του στρατηγού Ν.Πλαστήρα (πρόσωπο βασικό στη Μετεμφυλιακή Ελλάδα που αντιπροσώπευε το μπλοκ των «Εθνικοφρόνων»), αποτυπώθηκαν και στον τρόπο που λειτούργησε το αντάρτικο. Η περίπτωση της Κυβέρνησης του Βουνού του Αλέξανδρου Σβώλου ήταν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα που συμπύκνωνε την εν συνόλω διαφορετική λογική της αντίστασης, καθώς δεν περιοριζόταν μόνο στην αναχαίτιση των κατοχικών δυνάμεων αλλά και στη δημιουργία ελεύθερων περιοχών με διαφορετική αντίληψη για τη δημοκρατία, τις καθημερινές σχέσεις, την παιδεία, τις έμφυλες σχέσεις, τη σχέση με τη φύση.

Κλείνοντας, θέλουμε να πούμε πως σίγουρα δεν παραβλέπουμε τα μελανά σημεία που είναι λογικό και επόμενο να υπάρχουν σε κάθε εμπόλεμη κατάσταη. Ωστόσο, θέλουμε να τονίσουμε και να φωτίσουμε εκείνη την πτυχή που δείχνει ότι η αντίσταση δε συστήνεται μόνο απέναντι στον αντίπαλο, αλλά πρέπει να δημιουργείται και στη βάση ενός άλλου προτάγματος μία άλλης κοινωνίας.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s