Ας αξιολογήσουμε την αξιολόγηση…

Η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας εφαρμόζοντας μία άκρως νεοφιλελέυθερη πολιτική εξαπολύει μια πολυμέτωπη επίθεση ακολουθώντας τις πολιτικές του ΣΥΡΙΖΑ. Έχουμε έρθει αντιμέτωποι/ες με την στρατηγική της όσον αφορά τον τομέα της παιδείας, της εργασίας, της διαχείρισης του προσφυγικού, της λεηλασίας του φυσικού περιβάλλοντος στο βωμό του κέρδους, της ακραίας κρατικής καταστολής κ.ο.κ.. Συγκεκριμένα, στο κομμάτι της εκπαίδευσης, μόλις στις 21/01 ετέθη προς ψήφιση νομοσχέδιο της Κυβέρνησης που αφορά την αξιολόγηση των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, που πλέον θα συνδέεται άμεσα με τη χρηματοδότησή τους. Η ΝΔ γνωρίζοντας οτι οι φοιτητές και οι φοιτήτριες εναντιώνονται πλήρως στα σχέδια της για τα πανεπιστήμια όπως έδειξαν οι γενικές συνελέυσεις, καταλήψεις και κινητοποιήσεις του προηγούμενου διαστήματος, προσαρμόζει τεχνηέντως και την στρατηγική της. Μετέφερε την κατάθεση και ψήφιση του πολυνομοσχεδίου στο πρώτο τρίμηνο του 2020, έχει προχωρήσει στην κατάτμησή του σε επιμέρους νομοσχέδια (κατάργηση ασύλου, εξίσωση πτυχίων ΑΕΙ με πτυχία ιδιωτικών κολλεγίων) και ψηφίζει εν μέσω εξεταστικής και με fast-track διαδικασίες ένα πολύ σημαντικό νομοσχέδιο. Τα συστημικά μίντια φυσικά τηρούν σιγήν ιχθύος για όλα τα παραπάνω και στηρίζουν την προσπάθεια της κυβέρνησης να προσαρμόσει όλες τις κοινωνικές δομές στη βάση της νεοφιλελεύθερης κανονικότητας και συμμόρφωσης.

Χρόνιο πρόβλημα των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων αποτελεί η υποχρηματοδότησή τους, που είναι ξεκάθαρη πολιτική επιλογή των εκάστοτε κυβερνήσεων και δη της τωρινής. Η κυβέρνηση προφανώς δεν θέλει να λύσει το πρόβλημα της ελλιπούς χρηματοδότησης, αλλά ψάχνει τρόπους να το εντείνει προκειμένου η μετέπειτα εισχώρηση των ιδιωτών και των επιχειρήσεων στις σχολές να αναδειχθεί ως η έσχατη και μόνη λύση. Παράλληλα, για να αποσπάσει την κοινωνική συναίνεση όσον άφορα τις μεταρρυθμίσεις στην παιδεία, ευαγγελίζεται και περιγράφει ένα «εκσυγχρονισμένο» δυτικού τύπου πανεπιστήμιο που θα αποτελεί πόλο έλξης ξένων φοιτητών/τριών και επενδυτών και οικονομικό μοχλό του κράτους, ντύνοντας τις πολιτικές της με λέξεις όπως «ανάπτυξη», «αριστεία», «ανταποδοτικότητα», «ευελιξία», «εξωστρέφεια», «ανταγωνιστικότητα».

Ουσιαστικά με το εν λόγω ν/σ αλλάζει ο τρόπος χρηματοδότησης των πανεπιστημίων. Με το ν/σ η Αρχή Διασφάλισης και Πιστοποίησης Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ), που αξιολογούσε τα ιδρύματα με ποιοτικά κριτήρια, τώρα μετονομάζεται σε Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΑΕ). Η ΕΘΑΑΕ θα αποτελεί ανεξάρτητη αρχή που θα καθορίζει τα κριτήρια χρηματοδότησης των ιδρυμάτων και θα έχει σαφώς πιο αυξημένες αρμοδιότητες από την προϋπάρχουσα (ΑΔΙΠ) και θα έχει λόγο στην διαμόρφωση του χάρτη σχολών (ίδρυση,συγχώνευση,κατάργηση). Η ΕΘΑΑΕ θα εποπτεύται από το Υπουργέιο Παιδείας, ενώ ο Πρόεδρος της θα διορίζεται από το Υπουργείο. Τα παραπάνω σημαίνουν αφενός ότι υποβαθμίζεται περαιτέρω το «αυτοδιοίκητο» των πανεπιστημίων, αφετέρου ότι η ΕΘΑΑΕ θα αποτελεί μοχλό επιβολής των πολιτικών της κυβέρνησης στα πανεπιστήμιακά ιδρύματα, τα οποία θα εξαναγκάζονται να υλοποιούν τις μεταρρυθμίσεις για να λάβουν επαρκή χρηματοδότηση. Από το σύνολο της χρηματοδότησης το 80% θα εξαρτάται από αντικειμενικους δείκτες (συνολικός αριθμός εγγεγραμμένων φοιτητών/τριών ανά πρόγραμμα σπουδών, το εκτιμώμενο ετήσιο κόστος σπουδών ανά φοιτητή/τρια για κάθε πρόγραμμα σπουδών, η διάρκεια των προγραμμάτων, το μέγεθος και η γεωγραφική διασπορά των ιδρυμάτων). Το υπόλοιπο 20% θα δίδεται εν είδει bonus με κριτήρια την ποιότητα και αποτελεσματικότητα της εκπαιδευτικής διαδικασίας, την ερευνητική δραστηριότητα, τις δράσεις εξωστρέφειας του ιδρύματος, την απορρόφηση των αποφοίτων καθώς και την αναλογική σχέση εισακτέων – αποφοίτων σε κάθε σχολή.

Όμως πόσο «προοδευτική» είναι η σύνδεση της αξιολόγησης με τη χρηματοδότηση; Καθόλου!
Από την ήδη μειωμένη χρηματοδότηση που λαμβάνουν τα ΑΕΙ άλλο ένα 20% τίθεται υπό διακύβευση.

Ποιότητα και αποτελεσματικότητα της εκπαιδευτικής διαδικασίας/απορρόφηση αποφοίτων: Αυτό μεταφράζεται σε αναδιάρθρωση και πλήρη προσαρμογή των προγραμμάτων σπουδών στις εκάστοτε ανάγκες της αγοράς εργασίας και του κεφαλαίου. Αυτό σημαίνει πως αντί για συνολική εποπτεία του αντικειμένου θα παρέχεται κάθε φορά ένα συγκεκριμένο πακέτο γνώσεων που θα καλύπτει τα μεταβαλλόμενα συμφέροντα της αγοράς. Κατ΄επέκταση θα διαμορφώνονται πτυχία υποβαθμισμένα και υπερεξειδικευμένα και αντίστοιχα απόφοιτοι-μελλοντικοί/ες εργαζόμενοι/ες ευέλικτοι/ες, αναλώσιμοι/ες, εύκολα εκμεταλλέυσιμοι/ες και επανακαταρτιζόμενοι/ες. Αυτό θα έχει επιπτώσεις και στο πως θα διαμορφώνεται η εκπαιδευτική-γνωσιακή διαδικασία, μια διαδικασία ακόμη πιο ιεραρχικά δομημένη και από τα πάνω, καθώς και πως θα διαμορφώνεται η φοιτητική καθημερινότητα- πλήρως εντατικοποιημένη με μέτρα πειθάρχησης όπως αλυσίδες μαθημάτων, υποχρεωτικές παρακολουθήσεις και παρουσίες.
Ερευνητική δραστηριότητα: Ο συγκεκριμένος δείκτης θα πιέζει τα ιδρύματα να πραγματοποιούν ερευνητικά προγράμματα προσαρμοσμένα στα συμφέροντα εταιριών και επιχειρήσεων, οι οποίες κιόλας θα τα χρηματοδοτούν, και δεν θα καλύπτουν τις πραγματικές και κοινωνικές ανάγκες. Συγκεκριμένα στη σχολή μας, πρόσφατα ανακοινώθηκε στο πλάισιο του μαθημάτος «Διεθνές Οικονομικό Δίκαιο» η έναρξη συνεργασίας με τον Σύνδεσμο Ελλήνων Βιομηχάνων.

Αναλογική σχέση εισακτέων – αποφοίτων: Από την αρχή της χρονιάς βασική αιχμή των μεταρρυθμίσεων είναι το όριο φοίτησης στα ν+2 έτη (το οποίο μετά από έντονες αντιδράσεις μετατράπηκε σε ν+3) και οι διαγραφές φοιτητών/τριών. Ουσιαστικά με τον συγκεκριμένο δείκτη το Υπουργείο λέει στις διοικήσεις των πανεπιστημίων «Διαγράψτε φοιτητές για να πάρετε λεφτά». Και ποιο είναι το πρόβλημα να διαγράφονται οι «αιώνιοι» φοιτητές; Στην πραγματικότητα, αυτό που η ΝΔ προωθεί είναι η διαμόρφωση ενός μοντέλου φοιτητή-μελλοντικού εργαζόμενου πλήρως εντατικοποιημένου, πειθαρχημένου και πειθήνιου, που δεν θα έχει χρόνο να αναπτύξει την προσωπικότητά του, να πολιτικοποιηθεί, να κοινωνικοποιηθεί και να διεκδικήσει. Το μέτρο των διαγραφών χτυπά ακόμη περισσοτερό φοιτητές/τριες από ταξικά πληττόμενα στρώματα, οι οποιοι/ες αναγκάζονται να εργάζονται παράλληλα με τις σπουδές τους.

Τι θα συμβεί στα Πανεπιστήμια αν δεν πληρούν τα παραπάνω κριτήρια; Αρχικά θα στερούνται χρηματοδότησης και για να αντεπεξέλθουν στις λειτουργικές τους ανάγκες θα στρέφονται στην αυτοχρηματοδότηση. Οι επιλογές είναι δυο: αφενός θα μπορούν να επιβάλλουν δίδακτρα, όπως συμβαίνει ήδη στα περισσότερα μετατυχιακά και στα νεοϊδρυθέντα ξενογλωσσα προπτυχιακά, μετακυλίοντας έτσι το κόστος σπουδών στις πλάτες των φοιτητών/τριών, αφετέρου θα αναζητούν πόρους από επενδύσεις και χορηγίες καθιστώντας έτσι τα πανεπιστήμια έφορο πεδίο κερδοφορίας των επιχειρήσεων. Με άλλα λόγια, καταστρηγείται πλαγίως το Α16 και υποβαθμίζεται ο ρόλος του δημόσιου και δωρεάν χαρακτήρα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Στο ίδιο ν/σ προβλέπεται διάταξη σύμφωνα με την οποία τα πτυχία των αποφοίτων ΑΕΙ θα εξισώνονται χωρίς έγκριση του ΔΟΑΤΑΠ με εκείνα των ιδιωτικών κολλεγίων έχοντας την ίδια πρόσβαση σε διορισμούς στην ανώτατη εκπαίδευση. Tα ιδρύματα, επίσης, θα μπουν σε μια διαδικασία ανταγωνισμού μεταξύ τους και τα ‘λιγότερο ανταγωνιστικά’ ιδρύματα, όπως αυτά που το αντικείμενό τους δεν είναι ελκυστικό για τις ανάγκες του κεφαλαίου θα δυσκολευτούν πολύ να αντεπεξέλθουν. Το αγαθό της δημόσιας και δωρεάν παιδείας δεν μπορεί να εξαρτάται από καμιά προϋπόθεση, αίρεση ή ικανότητα του αξίζειν αυτό- είναι δικαίωμα και υπάρχει αυτούσιο.

Η ΝΔ, λοιπόν, στοχεύει στη διαμόρφωση ενός πανεπιστημίου-επιχείρηση, που θα παράγει έρευνα και ανρθώπινο δυναμικό για το κεφάλαιο και την αγορά, που θα αποτελεί ένα στείρο εξεταστικό κέντρο και που θα φιμώνει κάθε φωνή αντίστασης στα αντιεκπαιδευτικά μέτρα. Εμείς από τη μεριά μας, προτάσσουμε ένα πανεπιστήμιο που θα προωθεί τον προβληματισμό και την επερώτηση, που θα παράγει κοινωνικά χρήσιμη γνώση και έρευνα, ανοιχτό για όλους και ολές χωρίς διακρίσεις ταξικές, έμφυλες, φυλετικές κοκ, εστία αντίστασης και συλλογικών διαδικασιών. Όλες αυτές οι μεταρρυθμίσεις πλήττουν τους όρους σπουδών και των ζωών μας και ήρθε η στιγμή να απαντήσουμε ακόμη πιο δυναμικά με την συγκρότηση ενός πανεκπαιδευτικού κινήματος στους κόλπους του οποίου φοιτητές/τριες, μαθητές/τριες και εκπαιδευτικοί θα έχουν τον πρώτο λόγο για την παιδεία. Παλεύουμε για αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης στην παιδεία, για την ανατροπή του νόμου της αξιολόγησης που θέτει στο στόχαστρο σχολές και φοιτητές/τριες. Η μάχη δεν θα είναι εύκολη, αλλά είναι αναγκαία. Θα το λέμε με κάθε τρόπο και σε κάθε τόνο ότι δεν θα σταματήσουμε να παλεύουμε για το πανεπιστημίο των αναγκών μας και την κοινωνία των ονείρων μας!

This entry was posted in Uncategorized and tagged , , , , . Bookmark the permalink.

...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s